Gadé ti-chiktay (extrait) flim-la ki pli ba-a !
I ka montré nou Maché lavil Foyal nan lanné 1902 ek sé met-a-manyok (maitres) siléma lépok-tala, Les Frères Lumière, ki té filmé bel ispektak-tala. Anplis di fè tjè-nou flitijé (frissonner) pis sé machann-lan ek sé pratik-yo a (client) nou ka wè sé nennenn-nou (arrière-grand-mères) ek gran-lèpatè nou, nou blijé rimatjé an bagay.
Kiles bagay ésa ?
Tout sé moun-lan__ki nonm ki fanm__té ka pwotéjé kabech-yo (tête) ! Fanm té maré yo épi madras kréyol, nonm té ka pòté chapo. Sé pa anni (seulement) pou fè ganm oben pou fè prélè, mé sé pou té sa opozé soley-la dékalbiché lespri-yo. Sé pa atè Matinik ou té ka wè sa, mé adan tout péyi asou latè ki twopikal kivédi péyi éti soley-la ka kléré red-mato. Malérezman jòdi-jou, pies Matinitjé oben Matinitjez pa ka pwotéjé kabech-yo ankò. Nou tout-la ka alé-viré tout lasent-jounen, ka maché, ka viré, ka déviré, san ayen pou sa pwotéjé kabech-nou !
Nou ka viv jòdi-jou konsidiré nou té adan tjek klima l'Ewop.
An ti keksion blijé tijé (jaillir) nan lespri-nou lè nou ka katjilé asou flim-tala : es sé pa davwè nou pa ka pòté ki madras ki chapo ankò ki lespri-nou vini chouboulé kon i yé a jòdi-jou ?
NB. An lot bagay nou ka fè tan rimatjé sé ki sé madanm-la pa té ni wob oben jip fwansé anlè yo. Yo tout-la té abiyé épi wob kréyol. Kantapou sé nonm-lan yo pa té ni kostim oben triko lanmod fwansé, mé ves blan an koton ki té ka pèmet dousi chalè-a titak.
Belle liste mais parfaitement inutile car comme aimait à dire mon grand-père : "Nèg pa ka li. Lire la suite
...Ça marche pas avec les Mémés ni avec les Tontons et Tatis. Lire la suite
...ni on ti pawòl ka di-w: "Protégez-moi de mes amis. Mes ennemis je m’en charge!". Lire la suite
Un traite est PIRE qu'un ennemi. Point barre !
Lire la suite...peut-être bien inspirés de bien vérifier les choses. Lire la suite